logo

          เมื่อที่อยู่อาศัยยังนับเป็นหนึ่งในปัจจัย 4 ที่สำคัญในการดำรงชีวิตของมนุษย์ และอัตราความต้องการที่อยู่อาศัยก็ยังคงมีอยู่เรื่อย ๆ อย่างต่อเนื่อง ฉะนั้นในขณะที่การก่อสร้างตามรูปแบบเดิม ๆ ต้องใช้ระยะเวลานานกว่าที่จะสร้างเสร็จและพร้อมเข้าอยู่อาศัย ในยุคสมัยที่เทคโนโลยีพัฒนาไปไกล วงการการก่อสร้างเองก็มีนวัตกรรมใหม่ ๆ ออกมามากมายเต็มไปหมด สาเหตุก็เพื่อช่วยลดระยะเวลาของขั้นตอนการก่อสร้างต่าง ๆ ให้สั้นลงและสามารถจบงานได้รวดเร็วยิ่งขึ้นอย่างการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab ที่นำชิ้นส่วนวัสดุต่าง ๆ ซึ่งทำสำเร็จมาประกอบต่อกันราวกับตัวต่อ LEGO ที่เป็นของเล่นเด็กเลยทีเดียวครับ

          ในบทความเนื้อหาสาระน่าสนใจในฉบับนี้ นิวบ์จะพาผู้อ่านไปดูวิธีการสร้างตึกแบบตัวต่อ LEGO ที่รวดเร็วทันใจ ซึ่งเรียกกันว่า Prefab กันครับ

การก่อสร้างแบบ Prefabrication คืออะไร?

          การก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือเรียกกันสั้น ๆ ว่า Prefab คือ เทคนิคการก่อสร้างอาคารจากชิ้นส่วนที่ได้รับการผลิตให้สำเร็จจากที่โรงงานก่อนที่จะนำมาประกอบต่อเข้าด้วยกันเป็นตัวอาคารที่หน้างาน ซึ่งการก่อนสร้างด้วยเทคนิค Prefab ก็สามารถจำแนกออกเป็นรูปแบบย่อย ๆ ได้แก่

          1. Precast

          การก่อสร้างในกลุ่ม Precast คือ การก่อสร้างแบบ Prefabrication โดยการหล่อหรือเทวัสดุส่วนผสมของชิ้นส่วนก่อนสร้างลงในแม่แบบเพื่อขึ้นรูปให้เป็นโครงสร้างที่ต้องการ ซึ่งส่วนมากมักจะใช้กับชิ้นส่วนที่มีวัสดุประเภทเหล็กหล่อและคอนกรีตเสริมเหล็ก เช่น ผนังคอนกรีตเสริมเหล็ก แผ่นพื้นคอนกรีตเสริมเหล็ก โครงสร้างเสาตอม่อ โครงสร้างของสะพานหรือถนนที่เป็นทางยกระดับ เป็นต้น วิธีการก่อสร้างแบบ Prefabrication นี้แพร่หลายอยู่แล้วในไทยสำหรับการก่อสร้างที่เน้นวัสดุจำพวกคอนกรีตครับ

          2. Balloon Frame และ Curtain Wall

          การก่อสร้างในกลุ่ม Balloon Frame คือการสร้างอาคารโดยขึ้นโครงคร่าวเป็นรูปทรงอาคารก่อน แล้วจึงนำแผ่นผนังทึบมายึดปิดเอาไว้พร้อมอุดช่องว่างกลางผนังด้วยวัสดุที่เป็นฉนวน ส่วนเทคนิคการก่อสร้าง Prefabrication แบบ Curtain Wall จะเป็นการนำชิ้นส่วนของกำแพงผนังด้านนอกของอาคารที่ผลิตสำเร็จเป็นแผ่น ๆ มาติดตั้งยึดไว้ ซึ่งการก่อสร้างบ้านเรือนในทวีปอเมริกาเหนือจะนิยมใช้วิธีนี้

          3. Framing Walls

          การก่อสร้างการก่อสร้างแบบ Prefabrication ในกลุ่ม Framing Walls จะเป็นการทำแผ่นผนังสำเร็จทั้งตัวโครงยึดด้านใน (Trust) ที่ขึ้นรูปให้เป็นโครงสร้างแข็งแรงก่อนที่จะยึดปิดด้วยแผ่นผนังไม้ฝากระดานหรือแผ่นซีเมนต์ทั้ง 2 ด้านจนเป็นผนังสำเร็จรูป ก่อนที่จะนำผนังแต่ละแผ่นมายึดติดตั้งประกอบเข้าด้วยกันเป็นห้องและอาคาร

          4. Modular

          การก่อสร้างในกลุ่ม Modular คือการขึ้นรูปเป็นห้องสำเร็จรูปทั้งห้องคล้าย ๆ ทรงกล่อง พร้อมใช้ประโยชน์หรือตกแต่งเพิ่มเติมให้พร้อมอยู่อาศัย โดยในบางกรณีอาจออกแบบให้ติดตั้งซ้อนกันหลายชั้นจนเป็นอาคารขนาดใหญ่ได้ ตัวอย่างโครงสร้าง Prefab ในกลุ่ม Modular ได้แก่ ตู้สำนักงานคุมงานก่อสร้าง, บ้านพักชั่วคราวคนงาน, บ้านแบบ Knockdown และห้องน้ำสำเร็จรูปที่เริ่มมีแล้วในคอนโดที่เป็นอาคารสูงบางโครงการในปัจจุบัน เป็นต้น

ภาพจำลองการก่อสร้างแบบ Prefab ด้วยวิธี Modular

ภาพจำลองการก่อสร้างแบบ Prefab ด้วยวิธี Modular ที่มา : globalconstructionreview

การก่อสร้างแบบ Prefabrication เป็นที่นิยมมากน้อยแค่ไหน?

          สำหรับในวงการการก่อสร้างเมื่อพิจารณาแล้วการก่อสร้างแบบ Prefabrication นับว่าเริ่มใช้การมานานมากแล้วโดยเฉพาะในส่วนของการก่อสร้างสะพานและทางด่วนพิเศษแบบยกระดับในปัจจุบัน ส่วนในการก่อสร้างอาคารที่อยู่อาศัยนั้น โดยในประเทศตะวันตกช่วงหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ในประเทศที่บ้านเมืองได้รับความเสียหายจากสงคราม และต้องการฟื้นฟูที่อยู่อาศัยให้เพียงพอกับจำนวนประชาชนที่ผลัดถิ่นฐานไร้บ้านจำนวนมากภายในระยะเวลาอันรวดเร็ว หรือแม้แต่ฝั่งของประเทศสังคมนิยมก็หันมาใช้วิธีการก่อสร้างนี้เพื่อจัดสรรที่อยู่อาศัยให้ประชาชนได้อย่างทั่วถึงและรวดเร็วเช่นกัน ซึ่งจนถึงในปัจจุบันก็มีอาคารมากมายหลายประเภท ทั้งสำนักงาน อาคารที่อยู่อาศัย รวมถึงอาคารสูงก็ใช้เทคนิคการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab อย่างแพร่หลายมากขึ้นครับ

กลุ่มอาคารที่อยู่อาศัยรวมเคหะการของรัฐยุคหลังสงคราโลกครั้งที่ 2 ในเขต Solomenka เมือง Kiev ประเทศยูเครน ให้ประชาชน ที่สร้างในสมัยของสหภาพโซเวียต

กลุ่มอาคารที่อยู่อาศัยรวมเคหะการของรัฐยุคหลังสงครามโลกครั้งที่ 2 ในเขต Solomenka เมือง Kiev ประเทศยูเครน ที่สร้างในสมัยของสหภาพโซเวียต ที่มา : Aljazeera

          ในขณะที่วงการอสังหาริมทรัพย์ของไทยยังไม่ค่อยนำเทคนิคการก่อสร้างนี้เข้ามาแพร่หลายเท่าไหร่นัก ซึ่งในระยะแรกมักใช้สำหรับพวกอาคารชั่วคราวต่าง ๆ เช่น แคมป์ที่พักคนงาน หรือสำนักงานคุมแบบที่หน้างานก่อสร้าง โดยจะมีเพียง Developer บางรายที่เริ่มนำเทคนิคการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab เข้ามาใช้ โดยเริ่มจากโครงการแนวราบหรืออาคารขนาดเล็ก เช่น การใช้แผ่นพื้นคอนกรีตหล่อสำเร็จหรือแผ่นผนังอาคารหล่อสำเร็จแบบ Precast ส่วนการก่อสร้างอาคารสูงอย่างสำนักงานบางโครงการมีการใช้ผนังแขวนยึดแบบ Curtain Wall รวมถึงคอนโดมิเนียมบางโครงการก็มีการใช้โครงสร้างห้องน้ำสำเร็จรูปแบบ Modular ให้พบเห็นบ้างแล้วครับ

ข้อดี-ข้อเสียของการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab
ข้อดีของการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab
  • ลดระยะเวลาและขั้นตอนในการก่อสร้าง ช่วยตัดทอนขั้นตอนที่ซ้ำซ้อนกันระหว่างขั้นตอนการผลิตวัสดุที่โรงงานกับขั้นตอนการก่อสร้างที่หน้างาน
  • สามารถควบคุมคุณภาพของชิ้นส่วนที่ผลิตก่อนส่งมาประกอบที่หน้างานได้ ช่วยลดการสิ้นเปลืองวัสดุ
  • ลดความล่าช้าจากปัจจัยด้านสภาพอากาศในการก่อสร้าง เพราะชิ้นส่วนถูกผลิตขึ้นรูปเตรียมรอประกอบไว้อยู่แล้ว
  • ประหยัดการจ้างแรงงานก่อสร้างที่หน้างานให้เหลือเท่าที่จำเป็นจริง ๆ
ข้อเสียของการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab
  • จำเป็นต้องเพิ่งพาแรงงานมีทักษะเพิ่มขึ้นเพื่อควบคุมคุณภาพของชิ้นส่วนประกอบสำเร็จ
  • อาจเกิดอุปสรรคระหว่างทางในการขนส่งวัสดุและชิ้นส่วนต่าง ๆ จากโรงงานขณะลำเลียงมาที่หน้างานก่อสร้าง
  • ค่าใช้จ่ายจากการขนย้ายชิ้นส่วนเพิ่มขึ้น ทบค่าก่อสร้างหน้างานที่ลดลง
  • อาจเกิดความล่าช้าในการก่อสร้าง หากการผลิตชิ้นส่วนที่โรงงานเกิดปัญหาไม่ได้มาตรฐานหรือผิดพลาดยกชุด
  • ในกรณีอาคารขนาดใหญ่ หากโครงสร้างของอาคารมีการชำรุดเสียหายในภายหลังอาจจะทำการแก้ไขซ่อมแซมได้ยาก และหากละเลยไว้อาจรุนแรงถึงขั้นอาคารถล่มและต้องรื้อถอนได้
  • หากชิ้นส่วน Prefab และการก่อสร้างมีคุณภาพต่ำ อายุการใช้อยู่อาศัยของอาคารก็จะยิ่งถูกจำกัดให้สั้นลง

ตึกที่มีการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab มีที่ไหนบ้าง?

          ตัวอย่างของอาคารที่มีการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab ในปัจจุบันก็มีอยู่มากมายเลยครับ ซึ่งนิวบ์จะขอหยิบยกเพียงบางตัวอย่างที่พอดูโดเด่นและสามารถสังเกตเห็นได้ชัดเจนในองค์ประกอบของอาคารถึงวิธีการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab กันครับ

          Nakagin Capsule Tower

          อาคาร Nakagin Capsule Tower ที่กรุงโตเกียว สร้างเพื่อใช้เป็น Mixed-use ประกอบด้วยสำนักงานและที่พักอาศัยรวมจำนวน 140 แคปซูลยูนิต ซึ่งออกแบบด้วยสถาปัตยกรรมแบบ Metabolism ซึ่งนิยมมากในญี่ปุ่นช่วงทศวรรษ 1970s ที่ใช้เทคนิดการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab ในกลุ่มของ Modular โดยตัวของห้องพักแต่ละห้องถูกหล่อสำเร็จเป็นกล่อง ๆ แล้วนำมาติดตั้งแขวนยึดไว้กับแกนของอาคารที่เป็นโครงสร้างหลัก และหากไม่นับขั้นตอนของการออกแบบ การวางแผน และการผลิตชิ้นส่วนแล้ว การประกอบชิ้นส่วนของอาคารนี้ที่หน้างานก่อสร้างใช้ระยะเวลาไปเพียง 30 วัน เท่านั้นเอง

          ซึ่งเดิมนั้นผู้ออกแบบตั้งใจจะให้แต่ละแคปซูลสามารถถอดออกและเปลี่ยนใหม่ได้เรื่อย ๆ เมื่อชำรุด แต่เมื่อรูปแบบสถาปัตกรรมแนวนี้ลดความนิยมลงพร้อมกับการเลิกรับผลิตชิ้นส่วนของห้องแคปซูล ทำให้ไม่มีชิ้นส่วนอะไหล่ใหม่เข้ามาเปลี่ยนและตัวอาคารปัจจุบันก็ทรุดโทรมลงเรื่อย ๆ ครับ

ภาพอาคาร Nakagin Capsule Tower ในปัจจุบัน

ภาพอาคาร Nakagin Capsule Tower ในปัจจุบัน ที่มา : Jordy Meow

ภาพแสดงการออกแบบดั่งเดิมของภายในห้องพักแบบแคปซูลของตึก Nakagin Capsule Tower และลักษณะของการติดตั้งยึดไว้กับโครงสร้างแกนของอาคาร

ภาพแสดงการออกแบบดั่งเดิมของภายในห้องพักแบบแคปซูลของตึก Nakagin Capsule Tower และลักษณะของการติดตั้งยึดไว้กับโครงสร้างแกนของอาคาร ที่มา : lewism.com

          B2 BKLYN, New York City

          โครงการ B2 BKLYN ที่เขต Brooklyn ใน New York สร้างเพื่อเป็นอะพาร์ตเมนต์ให้เช่า เป็นหนึ่งในอาคารที่สร้างด้วยเทคนิค Prefabrication หรือ Prefab แบบ Modular เช่นกัน ซึ่งใช้วิธีการนำชิ้นส่วนห้องพักอาศัยที่ขึ้นโครงสำเร็จเป็นกล่อง ๆ นำมาวางต่อซ้อนกันขึ้นเป็นอาคาร(ไม่รวมส่วนที่เป็นแกนและฐานรากอาคาร)

          โดยอาคาร 461 Dean Street ที่เป็นเฟสแรกเสร็จสมูบรณ์เมื่อ 2016 มีความสูงถึง 32 ชั้น กับจำนวนห้องพักอาศัยมากถึง 363 ยูนิต ส่วนอาคารในเฟสที่สองคือ 38 Sixth มีความสูงถึง 23 ชั้น กับห้องพักอาศัย 303 ยูนิต เสร็จสมบูรณ์เมื่อ 2017 โดยปัจจุบันอาคาร 461 Dean Street ในโครงการ B2 BKLYN ปัจจุบันนับว่าเป็นตึกที่สร้างแบบ Modular ที่สูงที่สุดในโลกครับ โดยมีแผนการจะขยายเพิ่มเติมในเฟสที่ 3 เป็นตึกแบบ Modular ที่สูงกว่าเดิมแต่ยังอยู่ระหว่างการก่อสร้าง

อาคาร 461 Dean Street โครงการ B2 BKLYN ในเขต Brooklyn เมือง New York

อาคาร 461 Dean Street โครงการ B2 BKLYN ในเขต Brooklyn เมือง New York ที่มา : Dezeen

          Huoshenshan Hospital, Wuhan, China

          ตกเป็นกระแสข่าวมาระยะหนึ่งเมื่อช่วงต้นปีกับการก่อสร้างโรงพยาบาลเฉพาะกิจ Huoshenshan Hospital ที่เมือง Wuhan ประเทศจีน เพื่อรองรับผู้ป่วยจำนวนมากที่ติดเชื้อ COVID-19 ซึ่งขณะนั้นกำลังแพร่ระบาดอย่างหนักที่เมือง Wuhan ครับ โดยตัวโรงพยาบาลใช้การก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab ในกลุ่มของ Modular เช่นกันเพื่อให้โครงการเสร็จทันการใช้งานอย่างรวดเร็วที่สุด แม้จะไม่ได้เน้นความสวยงามมากนัก ตัวอาคารโดยรวมถือว่าพร้อมที่จะรองรับการรักษาทางการแพทย์ต่าง ๆ อย่างเต็มที่ โดยทั้งโครงการรวมถึงขั้นตอนของการปรับพื้นที่ก่อสร้างแล้วใช้ระยะเวลาเพียง 10 วันเท่านั้นเองครับ

การก่อสร้างโรงพยาบาลเฉพาะกิจ Huoshenshan Hospital ที่เมือง Wuhan ประเทศจีน

การก่อสร้างโรงพยาบาลเฉพาะกิจ Huoshenshan Hospital ที่เมือง Wuhan ประเทศจีน ที่มา : Aljazeera

          น่าทึ่งกันใช่ไหมละครับ แม้วิธีและรูปแบบการก่อสร้างนี้จะเพิ่งมาเป็นข่าวกันคึกโครมในช่วงของโรงพยาบาลใน Wuhan แท้จริงแล้ววิธีการก่อสร้างแบบ Prefabrication หรือ Prefab นั้นก็มีมานานมาก ๆ แล้ว หากไม่นับโครงการเก่า ๆ อย่างเคหะการยุคสมัยโซเวียต หรือตึกแคปซูลแห่งโตเกียวแล้ว โดยส่วนตัวนิวบ์คิดว่านอกจากความรวดเร็วในการก่อสร้างระดับ 10 วัน โครงการอาคารอะพาร์ตเมนต์ที่มหานคร New York ก็ดูน่าสนใจเอามาก ๆ เลยครับ ถึงจะใช้เวลาก่อสร้างนานกว่าตัวอย่างอื่น ๆ แต่การก่อสร้างแบบ Prefab ด้วยชิ้นส่วนแบบ Modular ก็สามารถสร้างอาคารขนาดใหญ่และมีพื้นที่ใช้สอยกว้างขวางได้ มองเผิน ๆ ยังไม่รู้เลยด้วยซ้ำนะครับว่าสร้างมาแบบไหน แล้วมาพบกับเนื้อหาสาระดี ๆ เกี่ยวกับอสังหาฯ ได้ใหม่กับ CondoNewb นะครับ

Written by NewbTay